Terug naar overzicht

Bruins stript spoedwet

De spoedwet die de komst van leerrechten in het hoger onderwijs mogelijk moet maken, is op de valreep flink gewijzigd.

Zo is de ‘zorgplicht’ geschrapt waarin instellingen en medezeggenschapsraden onderling moeten uitvechten over welke zaken de raden iets te zeggen hebben. Die regels schrijft staatssecretaris Bruins nu voor.
Doel van de actie is om de nieuwe regels niet te laten botsen met de huidige wet op het hoger onderwijs. De oorspronkelijk gepresenteerde spoedwet was hoofdzakelijk een samenraapsel van artikelen uit de conceptwet WHOO die niet voor september 2007 kan worden ingevoerd.
De Raad van State en de Tweede Kamer hadden daar moeite mee, omdat de toekomstige wet uitgaat van een andere bestuursfilosofie: waar de nieuwe wet vooral wijst op de verantwoordelijkheid van instellingen en burgers, is de huidige wet vooral een omgangskader van instellingen en overheid. En dat wringt.

Daarom heeft staatssecretaris Bruins geprobeerd om de tekst zoveel mogelijk in de geest van de bestaande wet te herschrijven. De randvoorwaarden die nodig zijn om invoering van leerrechten per september 2007 mogelijk te maken, passen nu beter. Alle verwijzingen naar de zogenaamde ‘zorgplicht’ die instellingen naar hun studenten en medewerkers zouden hebben, zijn veranderd.
Enkele details: medezeggenschapsraden krijgen in het nieuwe voorstel van Bruins toch instemmingsrecht op de besteding van het zogenaamde profileringsfonds, waaruit hogescholen en universiteiten bijvoorbeeld extra leerrechten kunnen financieren voor bestuurlijk actieve of briljante studenten. Het onderzoeksrecht voor medezeggenschapsraden heeft de aanpassing van de spoedwet overleefd, net als de regels rondom studiekeuze-informatie.

De Tweede Kamer heeft Bruins gevraagd zich te concentreren op regelgeving die te maken heeft met de invoering van de leerrechten. Hij geeft daaraan deels gehoor: de invoering van een tweejarige hersteltermijn voor instellingen die niet voor accreditatie in aanmerking komen is geschrapt. Het plan om studenten die hun Nederlandse opleiding vanuit het buitenland volgen niet langer te bekostigen, is in het kader van fraudebestrijding gehandhaafd. Voor de in het buitenland woonachtige studenten van de Open Universiteit is nog geen oplossing.

De LSVb laat in een eerste reactie weten blij te zijn met het instemmingsrecht op het profileringsfonds. Bestuurslid Inger de Bruin is minder enthousiast over de in de wet voorgestelde benoemingsprocedure voor de Raden van Toezicht. ‘Die worden straks benoemd door instellingen zelf, wat kan leiden tot “bevriende” raden. Wij willen dat medezeggenschapsraden in elk geval één toezichthouder kunnen benoemen, en vinden eigenlijk dat de minister verantwoordelijk moet zijn voor de RvT-voorzitter.’
Of Bruins de spoedwet maandag door de Kamer krijgt, is twijfelachtig. De linkse oppositie is tegen en de kleine christelijke partijen zijn ook niet enthousiast. Coalitiepartijen CDA en VVD hebben begin deze maand al laten weten dat ook zij een zorgvuldige invoering van leerrechten belangrijker vinden dan de invoeringsdatum van 1 september 2007. (TdO/HOP)

Meer lezen?