Terug naar overzicht

Sturen met geld, maar hoe?

Worden universiteiten en hogescholen straks deels bekostigd op grond van hun kwaliteit en prestaties? Minister Plasterk zou dat wel willen, maar worstelt met de vraag of het een haalbare kaart is.

Voor het afschieten van het leerrechtenstelsel van zijn VVD-voorganger Rutte had de bewindsman geen honderd dagen bedenktijd nodig. Meteen bij zijn aantreden in maart zei hij niet te geloven in het beeld van de rondshoppende student, naarstig op zoek naar de hoogste onderwijskwaliteit.

Lastiger is het antwoord op de vraag welk nieuw bekostigingssysteem er wel moet komen. Instellingen financieren op ingeschreven studenten en ‘output’ (studietempo, geslaagden) is relatief eenvoudig. Maar hoe reken je ze af op kwaliteit? Wat is dat trouwens en wie bepaalt dat? Tijdens een bijeenkomst met Delftse studenten maakte Plasterk vorige week duidelijk dat hij er nog lang niet uit is.

De accreditaties door de NVAO bieden weinig steun. Die keurt opleidingen maar eens in de zes jaar op basiskwaliteit. Een lichtpunt is dat de visitatierapporten sinds kort moeten melden hoeveel contacturen opleidingen aanbieden, hoeveel docenten er lesgeven, en of die een academische opleiding hebben genoten. Misschien dat dit soort informatie straks gebruikt kan worden bij de verdeling van het geld.

De hoger-onderwijsspecialisten in de Tweede Kamer hebben net als de minister geen pasklare antwoorden. Halbe Zijlstra van de VVD blijft het jammer vinden dat Plasterk het leerrechtenstelsel heeft afgeschoten. ‘Nu hij studenten niet ‘met de voeten’ wil laten stemmen over de kwaliteit van hun opleidingen, zal hij wat anders moeten verzinnen. Het bestaat niet dat we onderwijsinstellingen blijven subsidiëren zonder dat we naar hun prestaties kijken.’ De VVD werkt alweer aan een nieuw eigen voorstel.

Zijn collega Jasper van Dijk van de SP beaamt dat het hoger onderwijs niet alleen op ‘output’ gefinancierd moet worden. ‘Dat is een premie om studenten zo snel mogelijk door de opleiding te jagen, ongeacht het niveau van het verleende diploma. Zeker na de hbo-fraude is duidelijk dat instellingen ook moeten worden afgerekend op kwaliteit.’ Ook de SP beraadt zich. [HC/HOP]

Meer lezen?