Terug naar overzicht

Deeltijdonderwijs: wat je al weet, hoef je straks niet meer te leren

Illustratie: Elmarye Aaij
Illustratie: Elmarye Aaij

Alle vakken volgen terwijl je de stof allang beheerst? In het deeltijdonderwijs hoeft dat straks niet meer. Van minister Dijkgraaf mogen deeltijdopleidingen van hogescholen en universiteiten ‘flexibeler’ worden, maar voltijdopleidingen nog niet.

Eind deze maand loopt het in 2016 gestarte “experiment leeruitkomsten” af dat bedoeld was om het kwijnende deeltijdonderwijs nieuw leven in te blazen. Er deden vijftien bekostigde en zes niet-bekostigde hogescholen aan mee met in totaal 400 deeltijd- en duale opleidingen. 

Studenten mogen er zelf weten hoe en in welk tempo ze het eindniveau (de ‘leeruitkomsten’) behalen. Soms zijn enkele vakken verplicht of alleen de practica. Wat ze al beheersen hoeven ze niet meer te leren. 

Regie
Uit een evaluatie bleek vorig jaar dat de hogescholen enthousiast waren over het experiment, maar dat er nog wel een slag gemaakt moest worden. Veel docenten moesten nog wennen aan “het uit handen geven van de regie” en aan “de overstap naar een rol als studiebegeleider”.

Het kabinet wil de flexibilisering graag wettelijk verankeren, maar de Afdeling advisering van de Raad van State had bedenkingen bij de eerste versie van het wetsvoorstel. De evaluatie van het experiment, dat op 30 juni afloopt, zou te vroeg komen voor uitspraken over het eindniveau van de afgestudeerden. Daarom adviseert de Afdeling om het experiment te verlengen, en pas daarna te bekijken of het kan worden uitgebreid naar het universitaire onderwijs en naar de voltijdse opleidingen.

Minister Dijkgraaf volgt dat advies deels op, blijkt uit zijn reactie. Voor een uitbreiding naar de voltijdopleidingen vindt ook hij het nog te vroeg, temeer omdat daar nog niet mee geëxperimenteerd is. 

Veel ruimte
Maar hij ziet geen bezwaar in een uitbreiding van het experiment naar de deeltijd- en duale opleidingen van universiteiten. Volgens Dijkgraaf is de studentenpopulatie in het wo net zo divers als in het hbo. Er is wat hem betreft geen reden om aan te nemen “dat wo-studenten niet in staat zouden zijn tot meer regie op het eigen opleidingstraject”. 

Verder benadrukt Dijkgraaf dat instellingen in het wetsvoorstel veel ruimte krijgen om zelf te bepalen hoe flexibel de opleidingen worden. De instelling blijft wel verplicht om een reguliere leerroute aan te bieden. Uit het experiment blijkt dat veel studenten voor die route kiezen. Alleen studenten die het echt willen en kunnen – in de praktijk meestal de ouderejaars – zullen een persoonlijke leerroute kiezen.

Meer lezen?