Door “complexe” cum-lauderegels op Avans klopte de uitkomst van een daarvoor ontwikkelde rekentool niet in alle gevallen. Daardoor kregen 179 studenten sinds november 2024 ten onrechte wel of niet het predicaat cum laude op hun diploma of propedeuse. Die studenten zijn daar vandaag over ingelicht. Degenen die ten onrechte wel cum laude haalden, mogen hun predicaat behouden.
Een groep van 82 studenten en oud-studenten kreeg sinds november 2024 niet de vermelding cum laude op hun getuigschrift, terwijl zij daar volgens de regels wel recht op hadden. Die groep heeft bericht ontvangen van hun examencommissie, waarin ze op de hoogte zijn gebracht van de gemaakte fout. Ook zijn ze hierin alsnog gecomplimenteerd. Die studenten en oud-studenten kunnen hun oude getuigschrift inleveren op Avans en krijgen dan een nieuw exemplaar voorzien van het predicaat cum laude.
Een groep van 97 studenten en oud-studenten heeft wel de vermelding cum laude gekregen op hun getuigschrift, terwijl zij niet aan alle voorwaarden voldeden. Dat wordt niet teruggedraaid. “Die fout is niet aan de studenten te wijten”, zegt Charissa Freese, lid van het college van bestuur van Avans, met onderwijs en onderzoek in haar portefeuille. “De afwijking is dusdanig klein dat we het niet fair vinden om het predicaat in te nemen.” Het gaat om 179 diploma’s en propedeuses met afwijkingen, op een totaal van ruim 23 duizend dat is behaald sinds 2024.
Gewogen gemiddelde
Op Avans behaal je een diploma cum laude als je aan een aantal voorwaarden voldoet. Zo moet je een gewogen gemiddelde van minimaal een 8.0 halen. Een gewogen gemiddelde betekent dat behaalde cijfers niet allemaal even zwaar meetellen. Vergelijk het met een proefwerk op de middelbare school: een zeven daarvoor telt vaker mee dan een zeven voor een mondelinge overhoring. Opleidingen leggen vooraf vast hoe zwaar de verschillende toetsen meewegen.
De informatie over wie aan het eind van de streep cum laude haalde, kon door de invoering van een nieuwe cum-lauderegeling in 2024 niet meer uit Osiris worden gehaald. Daarom werd een rekentool ontwikkeld die liet zien wie het predicaat kreeg. De berekening was gebaseerd op het modulecijfer, dat werd berekend op basis van het gewogen gemiddelde van de individuele cijfers uit de module. Die weging gebeurde op basis van studiepunten, terwijl dit gebaseerd hoort te zijn op de door de opleiding aangegeven weging. Dat leidde in sommige gevallen tot fouten, omdat sommige opleidingen een andere weging aan een toets toekennen dan die gebaseerd op studiepunten (EC).
Als voorbeeld schetst Freese een module die bestaat uit twee toetsen: één van 5 EC en één van 10 EC. Voor de toets van 5 EC is de tijdsbesteding minder hoog, vandaar de 5 EC. Maar het belang voor latere uitoefening van het beroep is groot. Daarom kiest de opleiding ervoor om het resultaat van beide toetsen even zwaar te laten meewegen in de berekening van het modulecijfer. Wanneer in de weging van beide toetsen voor de berekening van het modulecijfer wordt uitgegaan van het aantal studiepunten, weegt de 5 EC-toets ten onrechte minder mee dan de 10 EC-toets.
Interpretatieruimte
Het was niet alleen een technisch probleem. Zo moesten de cum laudes handmatig worden ingevoerd. “Dat is foutgevoelig”, zegt Freese. Ze spreekt ook van regels die ruimte voor interpretatie boden bij examencommissies. Zo kon het cijfer 7.99 verschillend worden beoordeeld: “Was dat een 8.0 of niet?”
De fout kwam aan het licht nadat een student in juni 2026 vragen aan de examencommissie stelde over de behaalde propedeuse. De student dacht die cum laude te hebben behaald, maar zag dat niet terug. Toen dat werd nagekeken, bleek er een fout in de berekening te zitten. “De rekentool is aangepast”, zegt het collegelid. Ook is naar aanleiding van de melding van de student de fout in de vermelding van cum laudes bij een grotere groep ontdekt.
Complex probleem
Dat niet meer studenten aan de bel trokken, vond Freese in eerste instantie opmerkelijk. De bestuurder, die zelf doceert aan Tilburg University, zegt dat studenten vaak zelf goed weten of ze in aanmerking komen voor cum laude of niet. “Maar het systeem kwam niet overeen met hoe het moest zijn, studenten konden het niet weten. Het ging ook om hele minieme afwijkingen. Het bleef daardoor lang onopgemerkt.” De bestuurder spreekt van een complex probleem.
Examencommissies zijn verantwoordelijk voor het uitreiken en ondertekenen van getuigschriften binnen Avans. Het is aan het college van bestuur, dat formeel verantwoordelijk is, om voor de juiste processen en randvoorwaarden te zorgen. “In dat samenspel zijn dingen niet goed verlopen en daar neem ik verantwoordelijkheid voor”, zegt Freese.
Aanpassing regels
Ze gaat er vanuit dat het probleem nu is opgelost doordat het systeem is aangepast. Maar daarmee zijn ze er nog niet helemaal. De regels die ruimte voor interpretatie bieden, kunnen pas worden veranderd door een aanpassing in de Kader Onderwijs- en Examenregeling (OER). Die moet eerst voor instemming langs de Avans Medezeggenschapsraad. Om ervoor te zorgen dat de regels goed worden opgesteld, liggen ze nu bij het Leer- en Innovatiecentrum. “Want zoals het nu is, is het niet uitvoerbaar gebleken. Daar moeten we naar handelen.” Wel is er al met examencommissies gezeten om het over de oorzaken en herstelprocedures te hebben. Er zijn op dit moment nog geen concrete afspraken gemaakt over het aanpassen van de regels.
Het cvb-lid benadrukt dat het om een relatief kleine groep studenten gaat bij wie het is misgegaan. “Maar we hebben een steekje laten vallen en dat gaan we rechtzetten. Studenten moeten erkenning krijgen voor hun goede cijfers”, zegt Freese.
Punt. Of had jij nog wat?